Irrigatie - waterkwaliteit

Gebruik irrigatiewater

De landbouw heeft het hoogste waterverbruik of mondiaal niveau. Irrigatie van landbouwgronden vormt 70% van het wereldwijde waterverbruik. In verschillende ontwikkelingslanden vormt irrigatie zelfs tot 95% van het totale waterverbruik. Irrigatie speelt een belangrijke rol in voedselproductie en voedselveiligheid. De toekomstige ontwikkelings strategieën van de meeste ontwikkelingslanden zijn in hoge mate afhankelijk van de mogelijkheid om irrigatie toe te passen, uit te breiden en te verbeteren.

The toenemende druk van de landbouw op schaarser wordende waterbronnen krijgt concurrentie van andere doeleinden. Tevens is het toenemende waterverbruik een bedreiging voor het milieu.

Binnen de Europese Unie vormt de landbouw een aandeel van 30% van het totale waterverbruik. De intensiteit van irrigatie verschilt per land afhankelijk van het klimaat, het soort gewas en de landbouwmethoden. De rol van irrigatie in het zuiden van Europa is bijvoorbeeld heel anders dan die in centraal en west Europa. In het zuiden is irrigatie veel essentiëler voor plantengroei, vanwege de droogte. Het grootste gedeelte van de landbouw waarbinnen irrigatie wordt toegepast bevindt zich dan ook in zuid Europa. Spanje, Italië, Frankrijk, Griekenland en Portugal vormen samen 85% van het totale geïrrigeerde gebied in Europa. In Spanje wordt 56% van de totale landbouwgrond geïrrigeerd. Dit is slechts 18% van het totale landbouwoppervlak.

Irrigatiebronnen

Water dat wordt gebruikt voor irrigatie in de landbouw is afkomstig uit natuurlijke of alternatieve bronnen.

Natuurlijke irrigatiebronnen zijn regenwater en oppervlaktewater (meren en rivieren). Deze bronnen dienen wel op duurzame wijze benut te worden.
Regenwaterbronnen zijn afhankelijk van lokale atmospherische condities. Oppervlaktewater is een uitputtelijke bron, welke normaal gesproken wordt benut door de bouw van dammen en reservoirs. Dit heeft een behoorlijke invloed op de omgeving.
Alternatieve irrigatiebronnen zijn hergebruik van stedelijk afvalwater en drainagewater.

Het gebruik van gerecirculeerd water voor irrigatie kan een risico opleveren voor de menselijke gezondheid en het milieu. Het risico is afhankelijk van de toepassing, bodemeigenschappen, klimaat omstandigheden en landbouwactiviteiten. Het is daarom van belang al deze factoren mee te nemen in de afweging voor hergebruik van water.
Laten we hier wat dieper op in gaan.

Hergebruik van water voor irrigatiedoeleinden

Hergebruik van water voor irrigatiedoeleinden wordt wereldwijd toegepast. In Europa is bijvoorbeeld sinds 1997 een groot project aan de gang in Clermont-Ferrand in Frankrijk. Meer dan 10.000m3 behandeld afvalwater wordt hergebruikt voor de irrigatie van 700 ha maïs. In Italië wordt meer dan 4000 ha met verschillende gewassen geïrrigeerd met gerecirculeerd water. Spanje heft ook verschillende lopende projecten.

De kwaliteit van het gebruikte irrigatiewater is erg belangrijk, omdat het bepalend is voor kwaliteit en hoeveelheid oogst, de bodemkwaliteit en de milieukwaliteit. De fysische en chemische eigenschappen van de bodem, zoals structuur en permeabiliteit, kunnen sterk worden beïnvloed door de ionenconcentratie van het irrigatiewater.

De kwaliteit van irrigatiewater kan het beste worden bepaald in een chemisch laboratorium. De belangrijkste bepalingen voor de geschiktheid van water voor toepassing in de landbouw zijn:

- pH

- Zoutgehalte

- Natriumgehalte (Natrium Adsorptie ratio of NAR)

- Carbonaat en bicarbonaat, gerelateerd aand de calcium en magnesium concentratie

- Sporenelementen

- Toxische anionen

- Nutriënten

- Vrije chloorionen

Parameters van gerecirculeerd water van belang voor de landbouw

*Parameter*	*Rol in irrigatie met gerecirculeerd water*	*Range in effluenten*	*Behandelings standaard*
Totale gesuspendeerde delen Troebelheid	Metingen zijn gerelateerd aan microbiologische vervuiling; kunnen desinfectie bemoeilijken; verstopping van irrigatiesystemen; neerslagen	5-50 mg/L	<5-35TSS/L
Totale gesuspendeerde delen Troebelheid		1-30 NTU	<0,2-35NTU
BZV₅ CZV	Organisch substraat voor microbiële groei; bacteriële groei in verdelingssystemen en microbiële vervuiling	10-30mg/L	<5-45mgBOD/L
BZV₅ CZV		50-150mg/L	<20-200mgCOD/L
Totale coliformen	Infectierisico door aanwezigheid pathogenen; kan bio-fouling veroorzaken in sprinklers en nozzles van irrigatiesystemen	<10-10⁷cfu/100mL	<1-200cfu/10mL
Zware metalen	Sommige opgeloste mineralen zijn voordelig voor plantengroei, terwijl anderen fytotoxisch kunnen zijn bij hoge concentraties. De metalen Cd, Hg, Ni, Zn, etc. zijn fytotoxisch wanneer de limiet wordt overschreden in irrigatiewater		< 0,001mgHg/L <0,01mgCd/L <0,02-0,1mgNi/L
Anorganisch	Hoge zoutgehalten en boorgehalten zijn schadelijk voor enkele specifieke gewassen		<450-4000mgTDS/L <1mgB/L
Chloor residu	Aangeraden om bacteriële groei te voorkomen; hoge gehalten vrij chloor kunnen sommige gevoelige gewassen beschadigen		0,5->5mgCl/L
Stikstof	Nutriënten die bij kunnen dragen aan algengroei en eutrofiëring van water in opslagreservoirs, aan corrosie (N-NH₄), of aan aanslagvorming (P)	10-30mgN/L	<10-15mgN/L
Fosfor		0,1-30mgP/L	<0,1-2mgP/L

Bron: Valentina Lazarova Akiçca Bahri; Water Reuse for irrigation: agriculture, landscapes, and turf grass; CRC Press

Aanverwante pagina’s

Bicarbonaat concentratie van irrigatiewater

Laboratorium analyse van irrigatiewater

Nutriënten in irrigatiewater

Zoutgehalte van irrigatiewater

NAR van irrigatiewater

Toxische ionen in irrigatiewater